اختلال شنوايي و کاشت حلزون شنوايي

[Arash]

اختلال شنوايي و کاشت حلزون شنوايي


گوش انسان از سه بخش تشکيل شده است که نقش حياتي در شنيدن ايفا مي کنند :
- گوش خارجي
- گوش مياني
- گوش داخلي

• صوت توسط مجراي گوش خارجي وارد شده و سبب لرزش پرده گوش مي گردد . سه استخوان کوچک در گوش مياني اين لرزش را از پرده گوش به بخش حلزوني گوش در گوش داخلي هدايت مي کنند . هر گونه اشکال در اين انتقال سبب نقصان شنوايي هدايتي مي گردد .
• وقتي سه استخوان کوچک حرکت مي کنند ،‌امواجي در مايع مجراي حلزوني بوجود مي آورند و اين امواج بيش از ۱۶۰۰۰ سلول ظريف شنوايي ( سلولهاي مويي ) را تحريک مي کنند . حرکت اين سلولهاي مويي باعث توليد يک جريان الکتريکي در عصب شنوايي مي شود . اين جريان از طريق سيستم عصبي تا مناطق شنوايي مغز رسيده و در آنجا به صورت صوت شناخته مي شود . ( شنوايي حسي - عصبي )

اگر شما بيماري يا انسدادي در گوش خارجي يا مياني داشته باشيد ، ممکن است شنوايي هدايتي شما آسيب ببيند . که مي توان با درمانهاي دارويي و يا جراحي آنرا مرتفع ساخت .
اما مشکل گوش داخلي مي تواند باعث آسيب شنوايي حسي - عصبي شده و ناشنوايي عصبي ايجاد کند . در اين حالت در بيشتر اوقات سلولهاي مويي آسيب مي بينند و عملکردي ندارند . اگر چه بسياري از رشته هاي اعصاب شنوايي ممکن است سالم باشند و امواج الکتريکي را به مغز انتقال دهند اما به علت آسيب سلولهاي مويي بدون پاسخ هستند . بدليل اينکه در ضايعه شنوايي حسي - عصبي شديد امکان بهبودي با دارو وجود ندارد ، اين ضايعه فقط با کاشت حلزون شنوايي قابل درمان مي باشد .
دستگاه کاشت حلزون شنوايي يک دستگاه الکترونيک است که بخشي از شنوايي را به افراد ناشنوا برمي گرداند . اين دستگاه با عمل جراحي در گوش داخلي کار گذاشته مي شود و توسط دستگاهي که در خارج از گوش قرار مي گيرد فعال مي شود . برخلاف سمعک ، اين دستگاه صدا را بلندتر و آشکارتر نمي کند . در عوض ، بدون نياز به قسمتهاي آسيب ديده سيستم شنوايي ،‌بطور مستقيم عصب شنوايي را تحريک مي کند و اشخاصي که ناشنوايي شديدي دارند اجازه مي دهد که اصوات را دريافت کنند .
اين دستگاه بدون استفاده از سلولهاي مويي آسيب ديده صحبتها و صداهاي محيطي را به سيگنالهاي الکتريکي تبديل کرده و اين امواج را به عصب شنوايي مي فرستد .
يک پردازنده گويايي که معمولاً خارج از گوش بر روي کمربند يا داخل جيب گذاشته مي شود . اغلب يک ميکروفن براي دريافت اصوات در خارج از بدن و پشت گوش نصب مي شود . « پردازنده گويايي » صداها را به سيگنالهاي الکتريکي مشخص تبديل مي کند . اين کدها از طريق سيم نازکي به سمت بالا و به وسيله هاي نصب شده در پشت گوش انتقال مي يابد و به صورت امواج راديويي از پوست گذشته و به الکترودهاي کاشته شده در حلزون شنوايي مي رسد . سيگنالهاي دريافتي توسط الکترودها ، رشته هاي عصبي شنوايي را تحريک مي کنند تا اطلاعات را به مغز فرستاده و در آنجا به صورت صداهاي معني دار تفسير و معني شوند .
* آيا تمامي افراد مي توانند از مزاياي کاشت حلزون بهره مند شوند ؟
کاشت حلزون شنوايي فقط براي اشخاصي طراحي شده که از سمعک نتيجه خوبي نمي گيرند و يا دچار ناشنوايي مادرزادي هستند . اين افراد بايد ۲ سال به بالا باشند ( مگر اينکه مننژيت دوران کودکي باعث ناشنوايي شده باشد )‌ .
متخصصين گوش و گلو و بيني عمل جراحي کاشت حلزون را انجام مي دهند ، ولي همه آنها قادر به انجام اين کار فوق تخصصي نمي باشند . بدين منظور پزشک شما مي تواند براي ارزيابي شما را به يک کلينيک مخصوص کاشت حلزون ارجاع نمايند . سپس تيم کاشت حلزون به ارزيابي شما خواهد پرداخت . اين تيم شامل متخصص گوش ، گلو و بيني ، شنوايي سنج ، گفتار درمان ، روانپزشک ، پرستار و ديگر افراد مورد نياز مي باشد . تمام بررسي هاي مورد نياز را از شما به عمل خواهند آورد که عبارتند از :

• ارزيابي گوش : توسط متخصص گوش ، گلو و بيني تا ضمن بررسي علل دخيل ، آمادگي فرد را براي جراحي اعلام مي نمايد .
• ارزيابي شنوايي ( شنوايي سنجي ) : توسط شنوايي سنج تا مشخص شود که با يا بدون سمعک تا چه اندازه قادر به شنيدن هستيد .
• ارزيابي راديوگرافي ( اشعه x ) يا mrs
• ارزيابي روانشناسي : تا مطمئن شوند از نظر رواني با فرآيند جراحي کاشت حلزون شنوايي سازگاري مي يابيد يا خير ؟
• ارزيابي جسماني : تا هر گونه مشکلات بالقوه اي را که ممکن است در هنگام بيهوشي عمومي پيش آيد شناسايي گردد.

عمل کاشت حلزون شنوايي تحت بيهوشي عمومي انجام گرفته و حدود ۲ تا ۳ ساعت به طول مي انجامد . در اين روش عمل جراحي ، لازم است که بيمار يک يا چند روز در بيمارستان بستري گردد که اين مدت بستگي به دستگاه مورد استفاده و آناتومي ( ساختار ) گوش داخلي دارد .

مراقبت ها و آموزشهاي بعد از عمل
حدود يک ماه تا ۴۵ روز بعد از عمل جراحي شما ، پردازنده سيگنالها ، ميکروفون و دستگاه تفسير و معني کننده اصوات در خارج از گوش شما قرار داده مي شود و تنظيم ميگردد . به شما ياد مي دهند که چگونه از اين دستگاهها مراقبت کنيد و چگونه از اين طريق به صداها گوش فرا دهيد . بعضي از کاشتها زمان طولاني تري براي تنظيم شدن و آموزش مربوطه نياز دارند . همچنين ممکن است تيم توانبخشي از شما بخواهند تا براي انجام معاينات دوره اي و در صورت لزوم تنظيم دوباره پردازنده گويايي به کلينيک مراجعه کنيد .
* توجه :
دستگاه کاشت حلزون شنوايي نمي تواند شنوايي کاملاً عادي شما را بازگرداند و ميزان مفيد بودن آن از فردي به فرد ديگر فرق مي کند . بيشتر استفاده کنندگان به اين نتيجه رسيده اند که اين دستگاه به آنها کمک مي کند تا با کمک لب خواني تکامل يافته تري بتوانند ارتباط بهتري برقرار سازند .
البته بيش از نيمي از انها قادر شده اند که بدون نياز به نشانه هاي بينايي صحبتها را تشخيص دهند و بچه هايي که در اطراف سن ۲ سالگي کاشت حلزون شنوايي شده اند ، شنوايي بهتر و نزديک تري به حالت طبيعي داشته اند .
* عوامل گوناگوني هستند که ميزان استفاده مفيد از اين دستگاه را در کاربردهاي مختلف مشخص مي کنند :

• مدت زماني که شخص ناشنوا بوده است .
• تعداد رشته هاي عصب شنوايي موجود
• انگيزش بيمار براي يادگيري شنيدن

تيم جراحي شما برايتان توضيح خواهند داد که چه انتظارات معقول و منطقي مي توانيد از اين دستگاه داشته باشيد . قبل از اينکه بدانيد آيا دستگاه شما خوب کار مي کند يا نه ، لازم است که به روشني بدانيد که شما چقدر وقت صرف کنيد تا به نتيجه برسيد . اين دستگاه براي تعداد معدودي از بيماران مفيد نبوده است .