مروری کلی بر بیماریهای خواب

[Naji]

توجه بشر به خواب از دير باز به صورت نسبتاً غير علمي و بيشتر با توجه به محتواي خواب ديدن بوده است. نگرش علمي به خواب و موضوعات مربوطه از حدود 80 سال پيش با كشف فعاليتهاي الكتريكي مغز، سيتمهاي بيدار شدن مغز،سيستم گردش روزانه خواب و بيداري آغاز شد. بعد از آن با روشن شدن مراحل مختلف خواب از جمله مراحل 4 گانه خواب بدون حركت سريع چشمها يا (non-rem) و مرحله خواب با حركت سريع چشمها (rem) در 50 سال اخير اطلاعات در مورد خواب بيشتر و عميق‌تر گشته و مطالعه بيماريهاي خواب و مسايل آن به صورت علمي و مدرن فعلي در آمده است.
در 35 سال گذشته با مشخص شدن اختلالات تنفسي خواب و نقش آن در اختلالات عصبي و رفتاري روزانه و خواب آلودگي روزانه بيمار و بويژه عوارض قلبي و عروقي آن، همچنين روشن شدن كارايي دستگاه سي پپ ( cpap) كه با ايجاد فشار مختصر به طور موثري اختلالات عصبي را درمان و از عوارض آن جلوگيري مي‌كند، افق جديدي در بيماريهاي خواب گشوده شده است. با روشن شدن ارتباط رفلاكس معدي و مروي (gerd) ، بي نظمي ها و حوادث قلبي، وقفه‌هاي قلبي و انفراكتوس ميوكارد با اختلالات تنفسي خواب اين رشته دامنه وسيع يافته است.
اختلالات خواب حدود 100گروه بيماري را در بر ميگيرد كه در 3 گروه عمده دسته بندي مي‌شوند:
1- شامل بيماريهاي مربوط به خود خواب 2- بيماريهاي همراه خواب ( پاراسومانياها)
3- اختلالات خواب ثانوي به بيماريهاي ديگر گروه اول كه بخش عمده اختلالات خواب را تشكيل مي‌دهند شامل دسته عمده بيماريهاي خواب يعني اختلالات تنفسي خواب است كه اختلالات تنفسي خواب از خرخر كردن ساده تا آپنه انسدادي يا مركزي يا مخلوط متغيير است.
50-12% افراد بسته به سن خرخر ساده دارند، آنچه خواب در حدود4-2% افراد را گرفتار مي‌كند و اختلالات تنفسي خواب 80-70%علت مراجعات به مراكز بيماريهاي خواب را در كشورهاي غربي تشكيل مي دهد. علايم آن به طور خلاصه در بزرگسالان به صورت خرخر كردن شبانه، قطع تنفس شبانه بيش از 10 ثانيه به طوري كه غالباً باعث نگراني اطرافيان مي شود، بيدار شدن هاي بدون علت و مكرر كه با احساس تنگي نفس و احساس خفگي در خواب همراه است، شب ادراري، سردردهاي صبح گاهي و بالاخره خواب آلودگي شديد روزانه است. در كودكان كه حدود 2 درصد آنها را بين سنين 8-2 سالگي گرفتار مي كند اكثرا با بزرگي لوزه و آدلوئيد همراه بوده و به صورت اختلال نفس کشيدن درحين خواب حرکت بيش از اندازه درخواب ،بيدار شدنهاي مکرر، سردردهاي صبح گاهي ،وقفه يا کند شدن رشد و کاهش توان يادگيري کودک يا سندرم پرفعاليتي همراه با کم توجهي کودک (adhd) ديده مي شود در موارد خفيف اين بيماري باعث اختلال تمركز حواس و اختلال حافظه و اختلال رشد كودك، اختلال در درس خواندن و رفتار پر تحرك و كم توجهي كودك است وهمچنين در بزرگسالان احساس بي حالي و بي حوصلگي و اختلالات رفتاري عدم سازگاري با اطرافيان در منزل و محل كار و عدم توان ادامه شغل مشخص كه گاهاً صحنه‌هاي بينايي عجيب و غريب ايجاد مي كند كه نمونه آن توهم مشاهده يك درخت سبز در وسط اتوبان توسط بيمار است كه منجر به توقف ناگهاني او و يك تصادف شديد با ضايعات فراوان گرديده است. خواب آلودگي روزانه در بين افراد از حالات خفيف خواب آلودگي هنگام دراز كشيدن يا نشستن و يا مطالعه يا خواب رفتن حين كار و يا فعاليت متفاوت است. از عوارض مهم اين بيماري ايجاد فشار خون و يا عدم پاسخ فشار خون به درمانهاي دارويي هم در كودكان و هم در بزرگسالان، حملات قلبي و انفاكتوس ميوكارد و نارسايي قلبي و بالاخره حوادث عروقي مغز و سكته مغزي است. خواب آلودگي روزانه منجر به حوادث شديد درحين رانندگي يا كار با دستگاههاي مختلف مي شود كه از جمله حوادث اخير نيروگاههاي اتمي تريمايل، آيكلند و چرنوبيل است كه خود مرگ و مير زيادي را باعث شد.
از اختلالات عمده ديگر خواب كه در گروه اول قرار مي گيرند بي خوابي‌هايي است كه با اشكال و علل مختلف ايجاد مي شود و براي درمان آن مي بايست علل ايجاد كننده آن از جمله اختلالات تنفسي خواب و سندرم پاهاي بي قرار و علل محيطي آن را بررسي و برطرف نمود و در صورتي كه مربوط به بهم خوردن نظم خواب با گردش روزانه- شبانه بدن باشد بايد نسبت به هماهنگ كردن آنها با همديگر اقدام كرد.
كلاً در اين گروه بيماريهاي خواب علت انحراف در زمان يا كيفيت و مدت خواب بررسي شده و با روشن شدن مسئله سعي در برگرداندن كارها به حالت عادي و استفاده از اصول بهداشت خواب است يا گاهي استفاده از داروهاي مختلف و يا استفاده از اشعه‌هاي نوراني با كيفيت مناسب در زمانهاي خاص از شب و يا روز بوده كه اكثراً موفقيت آميز است.

از بیماریهای که بطور ثانویه باعث اختلالات خواب می گردد ،بیماریهای روانپزشکی از اهمیت زیادی برخوردار است . از گذشتههای بسیار دور،ایت باور وجود داشته است که ارتباط خاصی بین بیماریهای روانپزشکی و بیخوابی وجود دارد . در میان کسانی که با شکایت (بیخوابی) به مراکز خواب مراجعه می نمایند اختلالات روانپزشکی شایعترین علت بیخوابی می باشد. 50% این افراد از افسردگی رنج می برند و بقیه دچار اختلالات دیگری نظیر اضطراب و یا اختلالات شخصیتی می باشند. این افراد علاوه بر بیخوابی علائم دیگری نظیر کاهش تمرکز،اختلال حافظه ،احساس نگرانی و دلشوره، بیحوصلگی و ناامیدی نیز دارند نکته جالب توجه این است که همانطور که بیماریهای روانپزشکی می تواند باعث بیخوابی گردد، بیخوابی اولیه نیز علائمی مشابه افسردگی و اضطراب در فرد ایجاد می کند .
علاوه بر بیخوابی بیماریهای دیگر ،نظیر وحشت خواب و کابوس نیز معمولا" در بزرگسالان بدنبال حوادثی که به سلامت آنها آسیب رسانده است ایجاد می شود.
پیشنهاد درمانهای روانپزشکی برای بیمارانی که بیخوابی دارند یا دچار کابوس هستند شاید به سختی مورد قبول آنها شود ولی اکثرا" این افراد ،پس از درمان ، این درمانها را مفید و موثر ارزیابی نموده اند

علايم بيماريهاي خواب
1-درطول روز من اغلب خسته و خواب آلود مي باشم.
2-من نمي توانم به خاطر بياورم که يک خواب شبانه کامل و راحت يعني چه ؟!
3-به من گفته ميشود،که من در خواب خوروپف مي کنم .
4-من احساس افزايش وزن در اين اواخر دارم .
5-من بعضي وقتها مشکل تمرکز حواس دارم .
6-مردم به من مي گويند ، خيلي بدخلق شده ام.
7-هم بستر من ، مي گويد که من بعضي وقتها ايست تنفسي دارم .
8-هنگام رانندگي احساس عميق خواب آلودگي مي کنم.
9-هنگام خواب ،روياهاي نامناسب و عذاب آوري مي بينم .
10- بعضي وقتها که از خواب بيدار مي شوم ،احساس سستي و زمين گيري مي کنم .
11- احساس ضعف مي کنم و يا وقتي که بشدت مي خندم و يا گريه مي کنم زانوهايم خم مي شود.
12- بعضي وقتها هم که ميخواهم بخوابم ويا به خواب بروم پاهايم به طور غير قابل کنترل شروع به لرزيدن مي کند.
13- هم بسترم مي گويد هنگام خواب ،من شروع به لگد انداختن و خروپف کردن مي کنم .
14- دائما"و هر شب خوابهاي ترسناک و وحشتناک مي بينم .
15- اغلب در طول شب که بيدار مي شوم ،مجددا"نمي توانم بخوابم.
16- اغلب براي به خواب رفتن مشکل دارم.
17- در مفاصل بدنم احساس دردي مي کنم که نمي گذارد بخوابم.
18- اغلب با سوزش قلب و يا با طعم بسيار بد دهان از خواب بيدار مي شوم .
19- اغلب با سر دردهاي شديد از خواب بيدار مي شوم .
20- غرايض جنسي در من کاهش يافته است .
21-اخيرا" در من فشار خون بالا تشخيص داده شده است .

کلینیک فوق تخصصی بیماریهای خواب ایران

[242]

درطول روز من اغلب خسته و خواب آلود مي باشم

[Atena]

پست اصلی توسط 242

درطول روز من اغلب خسته و خواب آلود مي باشم

عزیزم این که گفتی سوال بود یا اطلاع رسانی کردی؟؟؟!!!