والدين هم اشتباه مي‌كنند؟!!!

[saber]

آيا كودك شما به حرفتان گوش نمي‌دهد؟ آيا فرزندتان از قوانين و حد و مرزي كه تعيين كرده‌ايد ، سرپيچي مي‌كند؟
شما براي تغيير دادن اين وضعيت چه خواهيد كرد؟
متأسفانه برخي از والدين به جاي اينكه وضعيت را در جهت بهتر تغيير دهند با به كارگيري عكس‌العمل‌هاي بي‌تأثير اوضاع را بدتر كرده و حتي باعث تحريك كودك در شروع مبارزه براي جلب توجه بيشتر خواهند شد.
در مقالات پيشين هميشه سعي ما بر اين بود كه بگوييم چه كارهايي بايد انجام شود تا در تربيت فرزند خود موفق باشيم، اما در اين مقاله هدف ما اين است كه بگوييم چه كارهايي را نبايد انجام دهيم تا در تربيت كودك خود موفق باشيم. در واقع هدف ما بيان اشتباهاتي است كه برخي والدين با تكرار آن‌ها نه تنها فرزندي با تربيت پرورش نمي‌دهند بلكه كمك مي‌كنند تا شخصيت فرزندشان كاملاً تخريب شود. پس قلمي در دست مي‌گيريم و با هم روي اشتباهاتمان را خط ميزنيم. شروع مي‌كنيم...
سرزنش: ما فرزند خود را بابت رفتارش سرزنش مي‌كنيم. مثلا هنگامي كه اتاقش نامرتب است، با عصبانيت به او مي‌گوييم : « تو كه هنوز اتاقت را مرتب نكرده‌اي!" ، " تو چه قدر شلخته اي! " آيا فرزندمان بعد از شنيدن چنين سرزنش‌هايي ، رفتار خود را تغيير مي‌دهد ؟ متأسفانه از نظر كودك ، اين سرزنش‌ها صرفا عيب‌جويي از سوي ماست. كودكمان با خودش فكر مي‌كند : « او مرا دوست ندارد. پس بايد براي جلب توجه او بجنگم.» بخصوص اگر سرزنش‌هاي ما با جمله‌هاي تحقيرآميز همراه باشد، اين احساس در كودكمان قوي‌تر خواهد بود.
تنبيه بدني: آيا شما هم تا به حال اختيار خود را از دست داده و فرزندتان را حسابي كتك زده‌ايد؟ تقريبا همه ما حداقل يك بار، دانسته يا ندانسته، كودك خود را به گونه‌اي تنبيه بدني كرده‌ايم. كودكاني كه مرتب از والدين خود كتك مي‌خورند، بعد از مدتي حساسيت‌شان در برابر درد كم شده و اغلب حس انتقامجويي در آنان قوي مي‌شود. در ضمن نبايد فراموش كرد كه كودكان هر آنچه از ما مي‌آموزند ، به فرزندان خود منتقل مي‌كنند. تنبيه بدني تحقيرآميز و به‌كارگيري آن در راه تربيت كودكان، كاملا نامناسب است.
ناديده گرفتن رفتارهاي مطلوب: بعضي از كودكان مشكلات رفتاري زيادي دارند ، زيرا والدين شان بسيار كم به رفتارهاي خوب آنان توجه كرده و آنان را مورد تشويق قرار مي دهند ، ولي هر بار كار اشتباهي از آنان سرمي‌زند، بشدت مورد مواخذه قرار مي‌گيرند. اگر رفتار شايسته كودك مورد بي‌توجهي و بي‌مهري قرار گيرد، در آينده رفتارهاي پسنديده كمتر از او سر مي‌زند. يك اصل مهم در تربيت صحيح كودك تشويق و توجه به رفتارهايي است كه دوست داريم در آينده بيشتر شاهد آن باشيم.
ترور شخصيت: هنگامي كه روي فرزندان خود اسم مي‌گذاريم وآنان را با همان اسامي صدا مي‌زنيم، ممكن است مشكلات عاطفي و رفتاري در كودكمان ايجاد كنند. كودكان نسبت به اين مساله خيلي حساس هستند ، مثلا هنگامي كه ما آنان را احمق ، كودن ، گيج ، خرفت ، خنگ ، مزاحم و... صدا مي‌زنيم در واقع با اين القاب شخصيت او را ترور مي‌كنيم. اين لغات ممكن است منعكس‌كننده خشم ما نسبت به كودك باشد ، اما معمولا نه تنها باعث بهبود اوضاع نمي‌شود ، بلكه آن را وخيم‌تر نيز مي‌كند.
بزرگنمايي: يك امر عادي و ساده را به صورت مساله‌اي پيچيده در‌مي‌آوريم و فكر مي‌كنيم اگر فرزندمان اين طور عمل نكند ، آن غذا را نخورد، يا كمي تب داشته باشد ، ديگر دنيا به آخر رسيده است. دائم دست و پايمان مي‌لرزد. خودمان تمام كارهاي بچه را انجام مي‌دهيم ، به جزئيات كارش دخالت مي‌كنيم وديگر فكر نمي‌كنيم بچه بايد مستقل بار بيايد.
والديني كه زياد از حد از بچه‌ها حمايت مي‌كنند و حاضر نيستند فرزندشان به هيچ قيمتي طعم ناكامي و ناراحتي را بچشد، باعث مي‌شوند اوبراي رويارويي موفقيت‌آميز با زندگي تجربه كسب نكند و بزرگ هم كه شد ، حاضر نيست كمترين مسووليتي را به عهده بگيرد.
مشاجره : هر كودكي نياز به امنيت رواني دارد و ما موظف هستيم اين نياز را براي كودك تامين كنيم. روش‌هايي از قبيل عيب جويي، لجبازي، سرزنش، داد و فرياد ، بددهني و مشاجره با كودك موجب مي‌شود كودك احساس ناامني كرده و دچار اضطراب شود. به كار بردن اين روش‌ها موجب مي‌شود احترام متقابل بين ما و فرزندمان از بين رفته و اقتدار خود را از دست بدهيم.
هر ضربه‌اي كه به فرزندمان وارد كنيم، ضربه‌اي به ارتباط ما و فرزندمان وارد خواهد آمد. بياييد براي حفظ اين ارتباط اشتباهاتمان را اصلاح كرده و از تكرار آنها جلو‌گيري كنيم.
برگرفته از نشریه مرکز مشاوره پویا شماره 107