تجويز انسولين براي بيماران ديابتي نوع 1

[Atena]

گیتی بهدادی پور-کارشناس تغذیه
تجويز انسولين :

در افرادي كه ديابت نوع 1 تازه تشخيص داده شده است، دوز شروعي انسولين معمولاً 15-10 واحد در روز (يا 6/0 – 2/0 واحد به ازاي كيلوگرم وزن بدن در روز) است.
عمدتاً افراد ديابتي نوع 1 كه بيماري خاصي ندارند در روز به 1-5/0 واحد به ازاي kg وزن بدن انسولين احتياج دارند. در طول حاملگي و رشد و دوران بلوغ دوزهاي بالاتري ممكن است مورد نياز شود.
اگر وضعيت فرد بخاطر كتواسيدوز ديابتي ثبات نداشته باشد، نياز فرد در يك دوره كوتاه مدت به 5/1-1 واحد به ازاي kg وزن بدن و يا بالاتر ممكن است برسد.
در بيماران ديابتي نوع 2 ، به علت اين كه توانايي ترشح انسولين وجود دارد، از داروهاي كاهنده قند خون استفاده مي شود. ولي در بعضي موارد در اين بيماران هم تزريق انسولين احتياج مي شود. از جمله در موارد زير:
- بيماري كه به تازگي در او تشخيص ديابت 2 داده شده و هايپرگلايسمي شديد دارد.
- بيماري كه با مصرف ماكزيمم دوز داروهاي كاهنده قند خون، نتوانسته قند خون خود را كنترل كند.
- بيمار ديابتي كه وضعيت ديگري همچون آنفاركتوس ميوكارد يا عفونت يا جراحي و ... دارد .
- حاملگي
- بيماري كليوي و يا كبدي
- داشتن آلرژي يا عدم تحمل به داروي كاهنده قند خون
در اين بيماران دوز شروعي انسولين (NPH) 15/0 واحد به ازاي كيلوگرم وزن بدن است كه در موقع خواب تزريق مي شود (بدون قطع مصرف داروهاي خوراكي ) و هنگامي كه مصرف داروهاي خوراكي قطع شود يك رژيم چند دوزانسولين به ميزان 7/0-3/0 واحد به ازاي كيلوگرم وزن بدن تجويز مي شود. كل دوز مورد نياز انسولين در بيماران ديابتي نوع 2 ، اغلب بالاتر از ديابتي هاي نوع 1 است زيرا مقاومت به انسولين تقريباً هميشه در نوع 2 وجود دارد.
به بيماران بايد آموزش داده شود كه دوبار در روز، قبل و بعد از هر وعده غذايي، قند خون خود را چك كنند تا بتوانند به فرمول دوزانسولين مصرفي خود به ازاي هر وعده غذايي پي ببرند.
تست قند خون در رژيم هاي مختلف انسوليني نمايانگر موارد زير است:

*يك بار تزريق در روز – انسولين رگولار و متوسط اثر:
- تست قند خون صبحانه بيانگر اثر عملكرد انسولين متوسط اثر است كه در عصر روز قبل تزريق شده است.
- تست قند خون ناهار، بيانگر اثر انسولين رگولار است كه صبح تزريق شده است.
- تست قند خون شام، بيانگر اثر انسولين متوسط اثر است كه صبح تزريق شده است.
- تست قند خون موقع خواب بيانگر اثر انسولين رگولار است كه عصر تزريق شده است.

*دوبار تزريق در روز – انسولين ليسپرو و انسولين متوسط اثر:
- تست قند خون صبحانه، بيانگر انسولين متوسط اثر است كه عصر روز قبل تزريق شده است.
- تست قند خون 2 ساعت بعد از صبحانه بيانگر اثر انسولين ليسپرو صبح است.
- تست قند ناهار و شام بيانگر اثر انسولين صبح و عصر است.
- تست قند خون 2 ساعت بعد از شام بيانگر اثر انسولين رگولار موقع شام است.
- تست قند خون موقع خواب بيانگر اثر انسولين متوسط اثر صبح و عصر است.
بر اين اساس بايد دوزانسولين را براساس مقدار قند خون تطابق داد. مثلاً اگر تست قند خون شام بالاتر از ناهار بود، بايد دوزانسولين متوسط اثر صبح را افزايش داد. بايد توجه داشت كه تغييرات انسولين نبايد بيشتر از 10-5 واحد در هر مرحله باشد و نيز در هر مرحله بيشتر از يك انسولين تغيير داده شده نشود.
تغييرات انسولين براساس تست قند خون قبل از غذا به ترتيب زير است:
ميزان قند خون قبل از غذا روش تطابق انسولين
mg/dl 40 < دو واحد انسولين ليسپرو كم شود
mg /dl 80 – 41 يك واحد انسولين ليسپرو كم شود
mg /dl 120-81 تغييري در انسولين ليسپرو داده نمي شود
mg /dl 160-121 يك واحد ليسپرو اضافه مي شود.
mg /dl 200-160 دو واحد ليسپرو اضافه مي شود.
Mg/dl 240-201 سه واحد ليسپرو اضافه مي شود.